اصطلاحات عمومی دندانپزشکی
اصطلاحات عمومی دندانپزشکی : کلید ارتباط موثر با دندانپزشک و درک خدمات درمانی
مقدمه
آگاهی از اصطلاحات تخصصی دندانپزشکی نهتنها به شما کمک میکند در گفتگو با دندانپزشک خود بهتر ارتباط برقرار کنید، بلکه درک دقیقتری از وضعیت سلامت دهان و دندانتان، درمانهای پیشنهادی و گزینههای موجود خواهید داشت.
بسیاری از بیماران به دلیل عدم آشنایی با این واژگان، در فهم تشخیص و طرح درمان دچار سردرگمی میشوند. گاهی در مطب، دندانپزشک اصطلاحی تخصصی را به کار میبرد و سپس توضیح مفصلی ارائه میدهد؛ اما به دلیل ناآشنا بودن آن واژه، ممکن است نتوانید در آن لحظه توضیحات را به طور کامل درک کنید. مراجعه به این صفحه و فهمیدن معنی دقیق همان اصطلاح، به شما کمک میکند تا توضیحات دندانپزشک خود را پس از مراجعه به طور شفاف بازخوانی و درک نمایید.
این اصطلاحات، پل ارتباطی میان دنیای تخصصی دندانپزشکی و شما به عنوان بیمار هستند. با فراگیری آنها، میتوانید سوالات هدفمندتری بپرسید، در تصمیمگیریهای درمانی مشارکت فعالتری داشته باشید و در نهایت، بهترین و آگاهانهترین انتخاب را برای لبخند و سلامت خود انجام دهید. در ادامه، فرهنگ جامعی از مهمترین این اصطلاحات را برای شما گردآوری کردهام.
لیستی از 140 اصطلاحات عمومی دندانپزشکی
برای سهولت در یافتن اصطلاح مدنظر، آنرا جستجو کنید و یا با کلیک روی سرستون ها، جدول را بر حسب آن ستون مرتب کنید.
| واژه/عبارت انگلیسی | واژه/عبارت فارسی | دستهبندی | ترجمه/مفهوم |
|---|---|---|---|
| Root Canal Therapy (RCT) | روت کانال تراپی | عصب کشی | درمان ریشه (عصبکشی) |
| Pulp | پالپ | عصب کشی | مغز یا عصب دندان |
| Pulpitis | پالپایتیس | عصب کشی | التهاب عصب دندان |
| Pulpectomy | پالپکتومی | عصب کشی | خارج کردن کامل عصب دندان |
| Pulpotomy | پالپوتومی | عصب کشی | خارج کردن بخشی از عصب دندان (معمولاً در اطفال) |
| Necrosis | نکروزیس | عصب کشی | مردگی بافت عصب دندان |
| Apical Abscess | اپیکال ابسس | عصب کشی | آبسه انتهای ریشه دندان |
| Gutta-Percha | گوتا پرچا | عصب کشی | ماده پرکننده کانال ریشه |
| Sealer | سیلر | عصب کشی | خمیر همراه گوتاپرچا برای پر کردن کانال |
| Access Cavity | اکسس کَویتی | عصب کشی | حفره دسترسی به کانالهای ریشه |
| File (Hand/Rotary) | فایل (هند/روتاری) | عصب کشی | سوزنهای ظریف برای تمیز کردن کانال ریشه |
| Obturation | ابتریشن | عصب کشی | مرحله پر کردن کانال ریشه |
| Post and Core | پست اند کور | عصب کشی | میلۀ داخل ریشه برای بازسازی ساختمان دندان |
| Filling | فییلینگ | ترمیم دندان | پرکردگی دندان |
| Amalgam | آمالگام | ترمیم دندان | پرکردگی نقرهای (حاوی جیوه) |
| Composite Resin | کامپوزیت رزین | ترمیم دندان | پرکردگی همرنگ دندان |
| Glass Ionomer (GI) | گلاس آینومر | ترمیم دندان | نوعی ماده ترمیمی همرنگ و فلورایددار |
| Cavity (Caries) | کَویتی (کاریز) | ترمیم دندان | پوسیدگی، سوراخ دندان |
| Decay | دِکی | ترمیم دندان | پوسیدگی |
| Carious Lesion | لِزیون کاریز | ترمیم دندان | ضایعه پوسیدگی |
| Inlay | اینله | ترمیم دندان | ترمیم غیرمستقیم داخل دندان |
| Onlay | اُنله | ترمیم دندان | ترمیم غیرمستقیم که روی یک یا چند cusp را میپوشاند |
| Base / Liner | بیس / لاینر | ترمیم دندان | لایه محافظ زیر پرکردگی |
| Etching | اچینگ | ترمیم دندان | ایجاد خلل و فرج سطحی با اسید برای چسبندگی |
| Bonding / Adhesive | باندینگ / ادهاسیو | ترمیم دندان | ماده چسبنده دندانپزشکی |
| Curing Light | کیورینگ لایت | ترمیم دندان | نور مخصوص سخت کردن کامپوزیت |
| Scaling | اسکیلینگ | جرمگیری دندان | برداشتن جرم از سطح دندان |
| Root Planing | روت پلنینگ | جرمگیری دندان | صاف کردن سطح ریشه زیر لثه |
| Plaque | پلاک | جرمگیری دندان | لایه نرم و چسبنده باکتریایی |
| Calculus (Tartar) | کالکولوس (تارتر) | جرمگیری دندان | جرم سخت شده دندان |
| Ultrasonic Scaler | آلتراسونیک اسکیلر | جرمگیری دندان | دستگاه جرمگیری با امواج فراصوت |
| Curette | کیورت | جرمگیری دندان | قاشقک دستی جرمگیری |
| Air Polishing | ایر پولیشینگ | جرمگیری دندان | پولیش با دستگاه هوا و پودر مخصوص |
| Prophylaxis | پروفایلاکسیس | جرمگیری دندان | جرمگیری و بروساژ پیشگیرانه |
| Crown | کراون | روکش دندان | کلاهک مصنوعی دندان |
| Abutment | اَباتمنت | روکش دندان | پایه (میانجی بین ایمپلنت و روکش یا دندان و روکش) |
| Full Metal Crown | فل متال کراون | روکش دندان | روکش تمام فلزی |
| PFM (Porcelain Fused to Metal) | پی اف اِم | روکش دندان | روکش چینی ذوب شده روی فلز |
| Zirconia Crown | زیرکونیا کراون | روکش دندان | روکش تمام زیرکونیوم |
| E-max (Lithium Disilicate) | ای-مکس | روکش دندان | روکش سرامیکی بسیار مقاوم و زیبا |
| Temporary Crown | تمپورری کراون | روکش دندان | روکش موقت |
| Marginal Fit | مارجینال فیت | روکش دندان | میزان تطابق لبه روکش با دندان |
| Impression | ایمپرشن | روکش دندان | قالب گیری |
| Bite Registration | بایت رجیستریشن | روکش دندان | ثبت نحوه بسته شدن دندانها |
| Orthodontics | ارتودنتیکس | ارتودنسی | دندانپزشکی تخصصی مرتب کردن دندانها |
| Braces | بریس | ارتودنسی | براکت و سیم (دستگاه ثابت) |
| Bracket | براکت | ارتودنسی | نگینهای چسبیده به دندان |
| Archwire | آرچ وایر | ارتودنسی | سیم اصلی قوسدار |
| Elastic (Rubber Band) | الاستیک (رابر بند) | ارتودنسی | کشهای تنظیم نیرو |
| Ligature | لیگاچر | ارتودنسی | کش یا سیم کوچک نگهدارنده سیم در براکت |
| Aligners (e.g., Invisalign) | الاینرز (اینویزیلاین) | ارتودنسی | پلاکهای شفاف متحرک |
| Malocclusion | مالاکلوژن | ارتودنسی | عدم تناسب در بستن دندانها (ناهنجاری بایت) |
| Overjet | اُورجت | ارتودنسی | جلو بودن افقی دندانهای بالا |
| Overbite | اُوربایت | ارتودنسی | عمق عمودی پوشش دندانهای پایین توسط بالا |
| Crossbite | کراس بایت | ارتودنسی | بسته شدن معکوس دندانها (پایین روی بالا) |
| Space Maintainer | اسپیس مینتینر | ارتودنسی | فضا نگهدار (معمولاً در اطفال) |
| Retainer | ریتینر | ارتودنسی | دستگاه نگهدارنده پس از پایان درمان |
| Dental Implant | دنتال ایمپلنت | ایمپلنت دندان | پایه تیتانیومی جایگزین ریشه |
| Osseointegration | اُسیواینتگریشن | ایمپلنت دندان | جوش خوردن ایمپلنت به استخوان |
| Implant Abutment | ایمپلنت اَباتمنت | ایمپلنت دندان | رابط بین فیکسچر و روکش |
| Healing Abutment / Cap | هییلینگ اباتمنت / کَپ | ایمپلنت دندان | اباتمنت موقت برای شکلدهی لثه |
| Sinus Lift | ساینوس لیفت | ایمپلنت دندان | جراحی افزایش ارتفاع استخوان فک بالا |
| Bone Graft | بون گرافت | ایمپلنت دندان | پیوند استخوان |
| GBR (Guided Bone Regeneration) | جی بی آر | ایمپلنت دندان | بازسازی استخوان هدایت شده |
| Implant Crown | ایمپلنت کراون | ایمپلنت دندان | روکش روی ایمپلنت |
| All-on-4 / All-on-6 | اُل-آن-فور / اُل-آن-سیکس | ایمپلنت دندان | پروتز کامل ثابت بر روی ۴ یا ۶ ایمپلنت |
| Composite Veneer | کامپوزیت ونیر | کامپوزیت دندان | ونیر مستقیم با کامپوزیت روی دندان |
| Bleaching / Whitening | بلیچینگ / وایتینگ | کامپوزیت دندان | سفید کردن دندانها |
| Diastema Closure | دیاستما کلوژر | کامپوزیت دندان | بستن فاصله بین دندانها با کامپوزیت |
| Anterior Build-up | آنتریور بیلد-آپ | کامپوزیت دندان | بازسازی دندانهای قدامی با کامپوزیت |
| Layering Technique | لِییرینگ تکنیک | کامپوزیت دندان | تکنیک لایهلایه گذاری کامپوزیت |
| Porcelain Veneer | پورسلین ونیر | لمینیت دندان | پوسته نازک چینی روی دندان (لمینیت غیرمستقیم) |
| Minimal Preparation | مینیمال پریپاریشن | لمینیت دندان | تراش بسیار کم دندان برای لمینیت |
| No-Prep Veneer | نو-پِرپ ونیر | لمینیت دندان | لمینیت بدون تراش |
| Try-in Paste | ترای-این پِیست | لمینیت دندان | خمیر آزمایشی برای بررسی رنگ ونیر |
| Cementation | سیمنتیشن | لمینیت دندان | چسباندن نهایی لمینیت یا روکش |
| Denture | دنچر | پروتز و دندان مصنوعی | دندان مصنوعی متحرک |
| Complete Denture | کمپلیت دنچر | پروتز و دندان مصنوعی | پروتز کامل فک (بدون داشتن دندان) |
| Partial Denture | پارشال دنچر | پروتز و دندان مصنوعی | پروتز پارسیل (داشته چند دندان باقیمانده) |
| Acrylic Denture | آکریلیک دنچر | پروتز و دندان مصنوعی | دندان مصنوعی با پایه آکریلی |
| Cast Metal Partial Denture | کَست متال پارشال دنچر | پروتز و دندان مصنوعی | پارسیل با اسکلت فلزی |
| Clasp | کلاَسپ | پروتز و دندان مصنوعی | چنگک نگهدارنده دندان مصنوعی |
| Soft Liner | سافت لاینر | پروتز و دندان مصنوعی | لایه نرم زیر پروتز |
| Implant Overdenture | ایمپلنت اُوردنچر | پروتز و دندان مصنوعی | دندان مصنوعی متحرک متکی بر ایمپلنت |
| Pediatric Dentistry (Pedodontics) | پدیاتریک دنتستری (پدودونتیکس) | دندانپزشکی اطفال | دندانپزشکی کودکان |
| Topical Fluoride Therapy | تاپیکال فلوراید تراپی | دندانپزشکی اطفال | کاربرد موضعی فلوراید |
| Fissure Sealant | فیژر سیلانت | دندانپزشکی اطفال | شیارپوش (مواد پیشگیرانه در سطح جونده) |
| Space Maintainer | اسپیس مینتینر | دندانپزشکی اطفال | فضا نگهدار (پس از کشیدن زودهنگام دندان شیری) |
| Stainless Steel Crown (SSC) | استینلس استیل کراون | دندانپزشکی اطفال | روکش فلزی دندان شیری |
| Hall Technique | هال تکنیک | دندانپزشکی اطفال | روشی برای قرار دادن SSC بدون تراش |
| Pulpectomy (Primary Tooth) | پالپکتومی (پرایمری توت) | دندانپزشکی اطفال | عصبکشی دندان شیری |
| Behavior Management | بیهیویور منیجمنت | دندانپزشکی اطفال | روشهای مدیریت رفتار کودک در مطب |
| Anesthesia | آنستزی | دیگر | بیحسی |
| Local Anesthesia | لوکال آنستزی | دیگر | بیحسی موضعی |
| Injection | اینجکشن | دیگر | تزریق |
| Gingiva (Gums) | ژینژیوا (گامز) | دیگر | لثه |
| Gingivitis | ژینژیوایتیس | دیگر | التهاب لثه |
| Periodontitis | پریودونتایتیس | دیگر | التهاب پیشرفته لثه و بافتهای نگهدارنده دندان |
| Periodontal Pocket | پریودونتال پاکت | دیگر | فضای عمیق بین دندان و لثه بیمار |
| Plaque Index | پلاک ایندکس | دیگر | شاخص اندازهگیری پلاک |
| Bleeding on Probing (BOP) | بلیدینگ آن پروبینگ | دیگر | خونریزی هنگام معاینه لثه با پروب |
| Probe (Periodontal Probe) | پروب (پریودونتال پروب) | دیگر | وسیله اندازهگیری عمق لثه |
| Radiograph (X-ray) | رادیوگراف (ایکس-ری) | دیگر | عکس رادیولوژی |
| Panoramic Radiograph (PAN) | پانورامیک رادیوگراف | دیگر | عکس تمامدهان (پانورامیک) |
| Periapical Radiograph (PA) | پریاپیکال رادیوگراف | دیگر | عکس کوچک از یک یا دو دندان و انتهای ریشه |
| Bitewing Radiograph (BW) | بایتوینگ رادیوگراف | دیگر | عکس از تاج دندانهای بالا و پایین برای تشخیص پوسیدگی |
| CBCT (Cone Beam Computed Tomography) | سی بی سی تی | دیگر | توموگرافی کامپیوتری با پرتو مخروطی (تصویر سهبعدی) |
| Extraction | اکسترکشن | دیگر | کشیدن دندان |
| Surgical Extraction | سرجیکال اکسترکشن | دیگر | کشیدن دندان با جراحی |
| Wisdom Tooth (Third Molar) | ویزدوم توت (ثیرد مولار) | دیگر | دندان عقل |
| Impacted Tooth | ایمپکتد توت | دیگر | دندان نهفته |
| Abscess | ابسس | دیگر | آبسه (مجموعه چرک) |
| Cellulitis | سلولایتیس | دیگر | عفونت منتشر بافتهای اطراف فک و صورت |
| Oral Surgery | اورال سرجری | دیگر | جراحی دهان و فک و صورت |
| Biopsy | بایوپسی | دیگر | نمونهبرداری از بافت |
| Temporomandibular Joint (TMJ) | تمپوروماندیبولار جوینت | دیگر | مفصل فک |
| Night Guard / Occlusal Guard | نایت گارد / اکلوزال گارد | دیگر | محافظ دندان برای دندان قروچه |
| Halitosis | هالیتوسیس | دیگر | بوی بد دهان |
| Aphthous Ulcer (Canker Sore) | آفتوس آلسر (کنکر سور) | دیگر | آفت دهان |
| Prosthesis | پروتزیس | پروتز و دندان مصنوعی | اندام مصنوعی (در اینجا دندان مصنوعی) |
| Pontic | پونتیک | پروتز و دندان مصنوعی | دندان مصنوعی در بریج که جایگزین دندان از دست رفته است |
| Bridge | بریج | پروتز و دندان مصنوعی | پل ثابت (روکش چند واحدی برای جایگزینی دندان) |
| Abutment Tooth | اباتمنت توت | پروتز و دندان مصنوعی | دندان پایه (نگهدارنده بریج یا پارسیل) |
| Occlusion | اکلوژن | دیگر | نحوه بسته شدن و تماس دندانها |
| Articulation | آرتیکیولیشن | دیگر | حرکت و رابطه فکین |
| Prophylaxis Paste | پروفایلاکسیس پِیست | جرمگیری دندان | خمیر مخصوص پولیش دندان |
| Dental Chair | دنتال چیر | دیگر | صندلی دندانپزشکی |
| Saliva Ejector | سالیوا ایجکتور | دیگر | ساکشن بزاق |
| High-Speed Handpiece | های-اسپید هندپیس | دیگر | توربین (دستگاه تراش دندان با سرعت بالا) |
| Low-Speed Handpiece | لو-اسپید هندپیس | دیگر | هندپیس سرعت پایین (برای تراش دقیق و پالیش) |
| Bur | بر | دیگر | مته دندانپزشکی |
| Dental Dam (Rubber Dam) | دنتال دََم (رابر دََم) | دیگر | پرده لاستیکی ایزوله کردن دندان |
| Curing | کیورینگ | دیگر | عمل سخت کردن (مثلاً کامپوزیت با نور) |
| Shade Guide | شِید گاید | دیگر | راهنمای انتخاب رنگ (برای ترمیم یا روکش) |
| Temporization | تمپورایزیشن | دیگر | ساخت و قراردادن ترمیم/روکش موقت |
| Oral Hygiene | اورال هایجین | دیگر | بهداشت دهان و دندان |
| Toothbrush | توتبراش | دیگر | مسواک |
| Dental Floss | دنتال فلاس | دیگر | نخ دندان |
| Interdental Brush | اینتردنتال براش | دیگر | مسواک بین دندانی |
| Mouthwash | ماؤثواش | دیگر | دهانشویه |
تماس بگیرید
درمانگاه دندانپزشکی سیو با کادری مجرب و خدمات یکپارچه آماده ارائه مشاوره رایگان و خدمات به شما عزیزان است.
برای دریافت نوبت مشاوره یا پاسخ به سوالات خود، با ما تماس بگیرید.